ف
عبدالحمید معرفی محمدی ‏

اقتصاد اسلامی: حکمت نظری یا حکمت عملی؟

در این مقاله با استفاده از روش تحلیلی به بررسی تعلق اقتصاد اسلامی به حکمت نظری یا عملی و نتایج آن در حوزه عقلانیت اقتصادی و رابطه آن با اخلاق می‌پردازیم.

 

به گزارش دیدبان،چکیده

فاصله گرفتن علم اقتصاد متعارف از حکمت عملی و تمرکز بر حکمت نظری موجب گسست اخلاق از عقلانیت و همچنین غلبه عقلانیت ابزاری در نظریه‌های اقتصادی شده است. تصمیم در مورد تعلق اقتصاد اسلامی به حکمت نظری یا عملی می‌تواند نتایج قابل توجهی در زمینه تبیین رابطه بین اخلاق و عقلانیت در نظریات اقتصاد اسلامی و همچنین تعریف مفهوم عقلانیت اقتصادی داشته باشد. در این مقاله با استفاده از روش تحلیلی به بررسی تعلق اقتصاد اسلامی به حکمت نظری یا عملی و نتایج آن در حوزه عقلانیت اقتصادی و رابطه آن با اخلاق می‌پردازیم. بر اساس یافته‌های تحقیق،غلبه سوبژکتیویسم دکارت و هیوم در حوزه معرفت شناسی و اخلاق دوران مدرن، باعث کنارگذاشتن نگاه ارسطویی به علم و عمل گردید. تغییر در تحلیل نسبت علم و عمل موجب تغییر در تعریف علم اقتصاد و گسترش رویکرد عقلانیت ابزاری در اقتصاد نئوکلاسیکی شد. بنا به فرضیه مقاله، با توجه به پیشینه مفهوم حکمت و عقل در سنت فلسفه اسلامی، اقتصاد اسلامی با توجه به ماهیت اخلاقی‌اش بهتر است مفهومی از عقلانیت(عقل عملی) را مبنا قرار دهد که مبتنی بر حکمت عملی ارسطو باشد. در این نوع عقل عملی، عقلانیت به پیگیری مطلوبیت یا منفعت شخصی تقلیل نمی یابد، بلکه به معنای تحقق فضایل در جهت سعادت انسان است. این برداشت از عقلانیت مستلزم توجه به ارزش‌های اخلاقی بوده و به عقل ابزاری تقلیل نمی‌یابد.

کلیدواژه‌ها:اقتصاد اسلامی،اقتصاد نئوکلاسیکی،عقلانیت، حکمت عملی، حکمت نظری.

نویسنده:

عبدالحمید معرفی محمدی / استادیار دانشکده اقتصاد دانشگاه اصفهان

دو فصلنامه معرفت اقتصاد اسلامی - سال هشتم، شماره 1، پاییز و زمستان 1395.

برای مشاهده کامل مقاله روی فایل مقابل کلیک کنید.   

 

chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.
آخرین اخبار
  • :: تبیین نقش آموزش مبتنی بر تعلیم و تربیت اسلامی در پیشگیری از آسیب های فردی-روانی فضای سایبری
  • :: نگاه عارفانه شیخ علاءالدوله سمنانی به جامعه
  • :: نشانه شناختی جایگزینی واج و تأثیر آن در ایفای معنا در متون تفسیری
  • :: اصلاح طلبان،طالبان عدول از آرمان فلسطین
  • :: بررسی جامعه‌شناختی نقش رسانه‌های جمعی در جامعه‌پذیری زیست‌محیطی نوجوانان
  • :: منابع مالی حکومت اسلامی
  • :: سه رویکرد در باب خودکفایی
  • :: رهیافت‌های تحقق منافع امنیت ملّی جمهوری اسلامی در محیط رقابت خارجی با حضور جریان تکفیری با تأکید بر دیدگاه مقام معظم رهبری
  • :: نقش فطرت در معناداری زندگی
  • :: تحلیل جامعه‌شناختی جرائم سایبری
  • :: ابرقدرتی به نام شاه؟
  • :: تهدیدات امنیتی بیوتروریسم و راه‌های مقابله با آن با رویکرد پدافند غیرعامل
  • :: پیامدهای حرکت جوهری در تحول وجودی انسان
  • :: نتانیاهو در هند دست به دامان بالیوود می‌شود
  • :: لایحه بودجه برای هزینه های دولت یا هدایت اقتصاد
  • :: مبانی الگوی اجتماعی سنجش دین‌داری در ایران
  • :: شاه‌کلید شکل‌گیری اقتصاد پاک
  • :: بازکاوی جایگاه منطقه الفراغ در نظام سازی فقهی با تأکید بر آراء شهید صدر
  • :: راهبرد متعالی در مدیریت حل اختلاف
  • :: ارائه الگوی رفتار اشتراک دانش متخصصان ایرانی در فضای مجازی
  • :: موسیقی قرآن در فرآیند ترکیب و آرایش معطوف به معنای واژگان
  • :: تأثیر زیارت بر ابعاد مثبت و منفی احساس تنهایی دانشجویان
  • :: معنای لغوی واژه نقد/ امر اهل بیت نقدپذیر نیست
  • :: رسانه هایی که کارگزار هجمه علیه ارزش های جامعه خویش اند
  • :: بازشناسی مفهوم دفاع مشروع در قانون جدید مجازات اسلامی
  • :: رویکردی تربیتی به کارکردهای پرسش از منظر قرآن کریم
  • :: پولشویی؛ یکی از تبعات نواقص بزرگ قانون چک
  • :: اعاده حیثیت سیاسی ترامپ با تعیین ضرب الأجل سه ماهه علیه برجام
  • :: سرعت زیاد قطار جمعیتی ایران به مقصد پیری
  • :: اهداف عربستان از خرید سامانه دفاعی گنبد آهنین
  • :: بازی ترامپ و برجام
  • :: رهبر انقلاب حادثه جان باختن کارکنان کشتی نفت‌کش را تسلیت گفتند
  • :: ترامپ و بازیچه ای به نام «لغو تحریم ها»
  • :: «نشست سوچی» تحت الشعاع بی‌مسئولیتی سازمان ملل و تحرکات مشکوک ترکیه
  • :: اصول حاکم بر اعتباری‌سنجی در مدیریت‌ ریسک‌‌اعتباری بانکداری ‌اسلامی از نگاه قرآن
  • :: پیش بینی افکارخودکشی بر اساس نگرش مذهبی و توکل به خدا
  • :: تطبیق شاخص های اخلاق پروتستانی با آموزه های شیعه